İçeriğe geç

NOKTALAMA İŞARETLERİ – 2


NOKTALI VİRGÜL ( ; )

Cümle içinde virgüllerle ayrılmış tür veya takımları birbirinden ayırmak için konur.
İç Anadolu’da arpa, buğday, soya; Ege’de pamuk, tütün ve zeytin yetişir.
Semt pazarından domates, salatalık, havuç; çilek, kiraz, karpuz aldım.

Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için konur.
Ben insanlara saygı gösteririm; işlerine, inançlarına, yaşamlarına karışmam.
Bir yazıya başlamadan önce zihnimde bir fikir parıldar; bu fikrin üzerinde durmayı, onu
yazılarımdan birine konu yapmayı tasarlarım hemen.

Öznenin kendinden sonra gelen ögelerle karışmasını önlemek amacıyla konur.
Küçük; ahşap, mavi boyalı, tertemiz bir eve girdi.
Bir yazı; sözcükleri konuşturmak, onları oynatmak ve onlara diz çöktürmekle değer kazanır.


İKİ NOKTA ( : )

Kendisiyle ilgili örnek verilecek cümlelerin sonuna konur.
Şiirle meşgul olmak beni çok şeyden koruyor aslında: umutsuzluk, mutsuzluk, yalnızlık…
Kuş evleri birçok yerde karşımıza çıkıyor: cami, medrese, kütüphane, ev…
Her zaman eserlerinin altını çizerek okuduğum sanatçılar olmuştur: Ahmet Hamdi Tanpınar,
Orhan Pamuk…

Kendisiyle ilgili açıklama yapılacak cümlenin sonuna konur.
Vadi: Akarsuyun içinde aktığı, kaynaktan ağıza doğru sürekli inişi bulunan coğrafi alandır.
Orhan Veli ne güzel söylemiş: ‘’Şu şairler sevgililerden beter, nedir onlardan çektiğim!’’
Şunu da düşünüyorum: Benim yapacağım çalışmayı başka bir şair yapabilir mi?

Edebi eserlerde konuşma bölümünden önceki ifadenin sonuna konur.
— Buğdayla arpadan başka ne biter bu topraklarda?
Ziraatçı sayar:
— Yulaf, pancar, zerzevat, tütün

Karşılıklı konuşmalarda konuşan kişiyi belirten sözlerden sonra konur.
ANNE: Bu defa da dans dersine gitmezsen öğretmenine asıl sebebini söyleyeceğim.
KIZ: Ama arkadaşım uzun zaman sonra ilk kez geldi.
ANNE: Bu derslerin önemini biliyorsun, arkadaşınla dersten sonra görüşebilirsin.
KIZ: Pazar günü gideceğim, söz veriyorum.

UYGULAMA


Gün ışıkları ( ) uysal bir şarkı gibi iniyor sarmaşıklara ( ) küçücük bahçeyi dolduruyor kuş sesleri ( )
Konuşmak kadar önemli bir sanat daha vardır ( ) Dinlemek ( )
Radyo ( ) çocukluk yıllarımızın tek eğlence aracı ( ) tahtını çoktan kaybetti ( )
Sizin gibi bir beyefendiye yakışan şudur ( ) Üretmeyen ( ) sadece tüketen ( ) dedikodu yapan
insanlardan uzaklaşmak ( ) yapıcı ( ) tutarlı insanlara yaklaşmaktır ( )

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir